MENU
LIÊN KẾT

NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT TRƯỚC KHI ĐẾN PHẪU THUẬT VÀ GÂY MÊ, GÂY TÊ

NHỮNG ĐIỀU CẦN BIẾT TRƯỚC KHI ĐẾN PHẪU THUẬT VÀ GÂY MÊ, GÂY TÊ

Bài viết này gồm những dữ kiện tổng quát dành cho những người sắp được gây mê. Những dữ kiện này không ở mức độ riêng biệt cho từng cá nhân hay thay thế lời hướng dẫn của bác sĩ gây mê của bạn. Bạn cần phải thảo luận về những dữ kiện này với bác sĩ của bạn, họ biết rõ về thể lực cũng như tình trạng sức khoẻ của bạn.
1. Gây mê hay gây tê là gì?
Gây mê hay gây tê ( tiếng Anh đọc là An-nas-thết-si-a) gây cho bạn một cảm giác dễ chịu để cuộc phẫu thuật có thể tiến hành một cách an toàn. Chuyên viên gây mê hay gây tê là một bác sĩ được đào tạo chuyên môn về ngành gây mê hay gây tê.
2. Những loại thuốc mê hay thuốc tê
Thuốc mê
Thuốc mê là một hỗn hợp các thuốc tiêm vào tĩnh mạch hoặc các chất khí cho bạn ngửi và bạn hôn mê trong lúc phẫu thuật. Nhiều dược chất khác nhau có thể sử dụng trong lúc phẫu thuật, tùy lúc và tùy trường hợp cần thiết.
Những dược chất này có thể được tiêm vào mạch máu hay được hít vào phổi dưới dạng hơi. Một ống thở có thể được đặt vào khí quản giúp bạn thở được trong khi bạn đang hôn mê. Ống thở này sẽ được rút ra khi bạn tỉnh dậy sau cuộc phẩu thuật.
Thuốc tê
Thuốc tê gồm có thuốc tiêm vào màng tủy hay tủy sống sau lưng để làm tê một phần lớn thân mình của bạn. Thuốc tê cũng có thể làm giảm đau trong và sau khi phẩu thuật.
Thuốc tê cũng có thể được dùng để làm tê một vùng nhỏ hay để làm tê thần kinh của một vùng lớn hơn như ở ngực, bụng , chân hay mắt. Thuốc tê có thể được dùng chung với thuốc mê hay thuốc ngủ. Khi gây tê bạn có thể tỉnh táo trong khi đang phẫu thuật với thuốc tê nhưng bạn không có cảm giác đau đớn.
3. Những tác dụng không mong muốn khi dùng thuốc mê hay thuốc tê
Thuốc mê hay thuốc tê ngày nay rất an toàn. Sự rủi ro mà một người khỏe mạnh bị chết bất ngờ khi dùng thuốc mê hay thuốc tê nhỏ hơn sự rủi ro bị chết bởi tai nạn giao thông. Tuy nhiên, sự rủi ro vẫn có. Bác sĩ gây mê, điều dưỡng gây mê hay rất hiểu về sự rủi ro này và đã được huấn luyện kỹ về phòng chống rủi ro này.
Những tác dụng không mong muốn của thuốc mê
Nhũng tác dụng không mong muốn do thuốc tê, mê thường diễn ra ngắn, nhưng cũng có khi gây ra nhiều vấn đề lâu dài về sau.
Những tác dụng phụ thông thường:
• Ói mửa
• Nhức đầu
• Đau hoặc bầm ở chỗ chích
• Rát hay khô cổ và môi
• Mờ mắt hay nhìn một thành hai
Những rủi ro ít thông thường hơn
• Đau nhức bắp thịt
• Kiệt quệ
• Đau lưng và nhức khớp
• Dị ứng nhẹ, ngứa hay nổi mề đay
Những rủi ro ít xảy ra
• Phỏng điện hay hóa chất
• Tỉnh táo trong khi đang bị chụp thuốc mê
• Hư hoặc gãy răng, giập môi
• Tổn thương thanh quản làm tắc tiếng trong một thời gian ngắn
• Dị ứng hoặc hen suyễn
• Nghẽn mạch máu ở chân
• Co giật
Những rủi ro hiếm xảy ra và có thể gây thiệt mang
• Dị ứng nặng
• Sốt cao ác tính
• Tai biến mạch máu não hay nhồi máu cơ tim
• Bại liệt
• Nghẽn mạch máu phổi
• Tổn thương não
Những rủi ro nhiều hơn
Những rủi ro khi dùng thuốc mê hay thuốc tê sẽ tăng thêm đối với bệnh nhân lớn tuổi và sẽ tăng thêm do:
• Một cơn cảm cúm nặng, hen suyễn hoặc bệnh phổi
• Hút thuốc
• Béo phì
• Bệnh tiểu đường
• Bệnh tim mạch
• Bệnh thận
• Cao huyết áp
• Những bệnh nghiêm trọng khác
Những sự nguy hiểm của thuốc tê
Có những sự rủi ro khác khi dùng thuốc tê. Đó là:
• Hư tủy thần kinh vì thần kinh bị thương tổn, chảy máu, nhiễm trùng hay vì lí do khác. Việc này có thể dẫn đến kiệt sức hay tê phần thân thể mà thần kinh này nối vào. Những triệu chúng này thường là nhẹ và diễn ra ngắn
Khi gây tê bằng cách tiêm vào ngoài màng cứng hay tủy sống sau lưng, có những sự rủi ro thêm sau đây:
• Có khi hoặc rất hiếm, thần kinh bị tổn thương trầm trọng và đưa đến bán thân bất toại hay toàn thân bất toại
• Thương tổn đến những phần cơ thể chung quanh. Việc này rất hiếm và tùy vùng nơi thần kinh bị nghẽn
• Nhức đầu. Triệu chứng này thường sẽ hết nhưng cũng có khi trầm trọng và kéo dài nhiều ngày.
• Đau lưng, triệu chứng này thường xảy ra ngắn và ở quanh gần chỗ chích, hiếm khi kéo dài.
Bạn phải cho bác sĩ gây mê hoặc điều dưỡng gây mê của bạn biết nếu bạn đang có một bệnh trạng gì cần phải trị liệu thường xuyên hay phải nằm bệnh viện.
4. Trước khi phẫu thuật
Việc gì xảy ra trước khi phẫu thuật?
Trước khi phẫu thuật, bác sĩ sẽ khám thể lực và xem quá trình sức khoẻ của bạn. Bạn có thể cần thử máu, chụp X-Quang, thử điện tâm đồ, khám phổi. Bác sĩ sẽ bảo bạn thử nhũng gì cần thiết
Bạn có thể phải uống thuốc hay tiêm thuốc một hai giờ trước mổ để làm bạn buồn ngủ.
Bạn nên làm gì trước khi phẫu thuật?
Sẽ ít xảy ra rủi ro hơn khi dùng thuốc mê hay thuốc tê nếu bạn làm những việc sau:
• Nâng thể lực bạn trước khi mổ để tăng sự tuần hoàn máu và dung lượng phổi của bạn
• Ngưng hút thuốc 6 tuần trước khi giải phẩu để cho phổi và tim của bạn có cơ hội để chỉnh đốn lại. Bạn cần phải cho bác sĩ và điều dưỡng gây mê biết nếu bạn đang hút thuốc.
• Đem tất cả các thuốc mà bạn đang dùng đến trình với bác sĩ và nói rõ những dị ứng hay biến chứng của thuốc đã xảy ra với bạn
• Giảm uống rượu vì rượu có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của thuốc tê hay thuốc mê. Đừng uống chút rượu nào 24 giờ trước khi phẫu thuật
• Ngưng dùng thuốc họ Morphin trước khi phẫu thuật vì các thuốc này có thể ảnh hưởng đến các tác dụng của thuốc tê hay thuốc mê. Báo cho bác sĩ biết nếu ban đang nghiện ma túy.
• Nếu bạn dùng thuốc Aspirin thì báo cho bác sĩ biết vì Aspirin có thể ảnh hưởng đến cuộc phẫu thuật, như chảy máu.
• Nếu bạn đang dùng thuốc ngừa thai thì báo cho bác sĩ gây mê hoặc điều dưỡng gây mê biết
Đừng ăn uống gì hết trước khi đến phẫu thuật. Nhân viên Y tế sẽ dặn bạn khi nào phải bắt đầu nhịn ăn uống. Điều này tránh cho bạn buồn nôn và nôn, tránh gây hít sặc vào phổi của bạn trong khi bạn đang hôn mê.
Nếu bạn phẫu thuật về trong ngày thì nên chuẩn bị một người lớn đáng tin tưởng đến chở bạn về sau cuộc phẩu thuật. Bạn không thể tự lái xe về được vì thuốc mê hay thuốc tê sẽ ảnh hưởng đến sự tỉnh táo hay vận động của bạn trong khoảng 24 giờ sau mổ.
Bạn cần cho bác sĩ và người gây mê của bạn biết những gì trước cuộc phẩu thuật?
Để bác sĩ của bạn có thể chăm lo cho bạn tốt nhất, bạn phải cho bác sĩ gây mê và điều dưỡng gây mê của bạn biết những điều sau đây của bạn:
• Tất cả những bệnh trạng
• Bệnh truyền nhiễm
• Những cuộc mổ trước đây
• Những bệnh hiểm nghèo
Bạn có thể tổn thương trong khi hôn mê hay sau khi tỉnh dậy. Báo cho bác sĩ hoặc điều dưỡng gây mê biết nếu bạn có răng giả, răng lung lay hay những vấn đề gì về răng để tránh hư hại cho răng của bạn.
5. Trong khi đang phẫu thuật
Trong khi mổ, người ta sẽ gắn máy theo dõi nhịp tim, huyết áp, và lượng dưỡng khí của bạn. Bác sĩ, Điều dưỡng gây mê của bạn sẽ theo dõi bạn chặt chẽ, giữ cho bạn được an toàn
6. Sau khi phẫu thuật
Phục hồi sau cuộc phẫu thuật
Bác sĩ, điều dưỡng gây mê của bạn sẽ cho bạn thuốc giảm đau, truyền dịch và những thuốc khác nếu cần thiết. Sau cuộc phẫu thuật, y tá sẽ theo dõi bạn cẩn thận đến khi bạn tỉnh dậy hoàn toàn. Bạn sẽ được đưa về phòng nghỉ của bạn nếu bạn đã hồi phục
Báo cho y tá biết nếu bạn có những triệu chứng gì do thuốc mê (ví du: nhức đầu , buồn nôn, hay ói mửa). Nhân viên y tế sẽ cho thuốc để làm giảm những triệu chứng này.
Những điều cần tránh sau cuộc phẫu thụât
Thuốc mê sẽ ảnh hưởng đến ý thức của bạn khoảng 24 giờ. Trong thời gian này bạn không nên:
• Lái bất cứ loại xe nào
• Sử dụng máy móc gì, kể cả dụng cụ nấu ăn
• Quyết định việc gì quan trọng hay ký tên văn kiện pháp lý
• Uống rượu, uống những thuốc có ảnh hưởng đến tâm trí hay hút thuốc vì có thể phản ứng với thuốc mê.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Trang Điện Tử Khoa gây mê hồi sức B, bệnh viện TW Huế Mọi thông tin xin gửi về: [email protected] Năm xuất bản: 2013
Hoạt động